Đề xuất bãi bỏ tem kiểm định xe “xanh”, chuẩn hóa định nghĩa xe công nghệ mới

Yến Chi

- 03/04/2026, 16:35

Bộ Xây dựng đề xuất cập nhật, làm rõ tiêu chí phân loại phương tiện công nghệ mới nhằm thống nhất trong quản lý, đồng thời tạo điều kiện thúc đẩy các nhà sản xuất đưa công nghệ xanh, tiên tiến vào Việt Nam.

Chuẩn hóa định nghĩa phương tiện, minh bạch quản lý

Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến góp ý cho dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số quy định trong lĩnh vực đăng kiểm đường bộ. Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất chuẩn hóa định nghĩa, làm rõ tiêu chí phân loại các dòng phương tiện công nghệ mới.

Theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, sự phát triển nhanh chóng của các dòng phương tiện công nghệ mới như hybrid điện nhẹ (MHEV), hybrid hoàn toàn (FHEV), xe điện mở rộng phạm vi hoạt động (REEV/EREV) hay xe tự lái đang đặt ra yêu cầu cấp thiết phải chuẩn hóa hệ thống khái niệm trong pháp luật.

Việc làm rõ định nghĩa không chỉ giúp thống nhất, minh bạch trong công tác quản lý, đăng kiểm mà còn tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho cơ quan hải quan, thuế trong việc áp mã HS, hạn chế thất thu ngân sách; đồng thời thúc đẩy các nhà sản xuất mang công nghệ xanh, tiên tiến vào Việt Nam.

Theo đó, dự thảo Thông tư đã đưa ra các định nghĩa cụ thể đối với từng loại phương tiện. Trong đó, xe điện sử dụng pin nhiên liệu thuần túy (FCEV/PFCEV) được xác định là xe điện mà hệ thống pin nhiên liệu là nguồn năng lượng duy nhất cho hệ thống động lực.

Đối với nhóm xe hybrid, dự thảo phân loại rõ giữa các dòng như xe hybrid điện nhẹ (MHEV) sử dụng xe mô-tơ điện chỉ có chức năng hỗ trợ động cơ đốt trong khởi động, tăng tốc, phanh tái tạo và cung cấp năng lượng cho các hệ thống phụ trợ; xe không có khả năng nạp điện từ nguồn điện bên ngoài

Xe hybrid hoàn toàn (FHEV/SHEV) được dẫn động bằng hệ thống truyền động hybrid điện. Xe có khả năng di chuyển chỉ bằng năng lượng điện trong một số điều kiện vận hành nhất định như: khởi hành từ trạng thái đứng yên, di chuyển với tốc độ thấp, di chuyển trong một quãng đường nhất định. Xe không có khả năng nạp điện từ nguồn điện bên ngoài.

Xe hybrid điện hoàn toàn gồm các loại: Xe hybrid điện song song, xe hybrid điện nối tiếp và xe hybrid điện hỗn hợp.

Trong đó, xe hybrid điện song song là loại xe trong đó động cơ đốt trong và động cơ điện cùng được nối cơ khí với hệ truyền động và có thể đồng thời hoặc riêng rẽ truyền công suất trực tiếp tới bánh xe.

Xe hybrid điện nối tiếp là loại xe trong đó động cơ điện là nguồn duy nhất dẫn động bánh xe. Động cơ đốt trong chỉ đóng vai trò phát điện phục vụ động cơ điện.

Xe hybrid điện hỗn hợp là loại xe trong đó động cơ đốt trong vừa có thể dẫn động bánh xe, vừa có thể phát điện, kết hợp với động cơ điện để truyền động.

Đối với xe hybrid nạp điện ngoài (PHEV), dự thảo Thông tư đề xuất quy định là xe hybrid điện có khả năng nạp điện được từ nguồn điện bên ngoài.

Riêng dòng xe điện mở rộng phạm vi hoạt động (REEV/EREV) được xác định là phương tiện phát triển từ xe thuần điện, sử dụng động cơ điện làm nguồn dẫn động duy nhất cho bánh xe, có thể sạc điện từ nguồn ngoài và có máy phát điện để sạc pin. Dự thảo cũng quy định phạm vi hoạt động thuần điện tối thiểu không nhỏ hơn 250km.

Với xe thuần điện (PEV hoặc BEV), dự thảo Thông tư quy định là xe sử dụng hệ thống truyền động điện và không có bất kỳ bộ chuyển đổi năng lượng từ nhiên liệu để tạo công suất dẫn động.

Bãi bỏ tem kiểm định xe "xanh"

Một điểm đáng chú ý khác của dự thảo là đề xuất bãi bỏ quy định về dấu hiệu nhận biết xe cơ giới sử dụng năng lượng sạch, năng lượng xanh (tem kiểm định màu xanh).

Theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, việc bãi bỏ quy định này phù hợp với Luật số 118/2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật liên quan đến an ninh, trật tự. Đồng thời, giúp cắt giảm một thủ tục hành chính không còn cần thiết, tránh phát sinh thêm chi phí và thời gian cho doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu cũng như chủ phương tiện.

Bên cạnh đó, dự thảo bổ sung định nghĩa về phương tiện giao thông thông thường và phương tiện giao thông thông minh, phù hợp với quy định mới tại Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật liên quan đến an ninh, trật tự.

Theo đó, phương tiện giao thông thông thường là phương tiện do người lái trực tiếp điều khiển, có thể được hỗ trợ bởi các hệ thống an toàn chủ động hoặc tự động hóa một phần (mức độ tự động hóa của phương tiện được phân loại theo cấp độ 0, 1, 2, 3).

Trong khi đó, phương tiện giao thông thông minh là phương tiện có thể vận hành mà không cần người lái trực tiếp, tương ứng các cấp độ tự động hóa cấp 4, 5.

Có thể nói, việc chuẩn hóa hệ thống khái niệm về phương tiện công nghệ mới và cắt giảm các thủ tục không cần thiết được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng pháp lý rõ ràng hơn cho thị trường xe xanh, xe thông minh tại Việt Nam phát triển, qua đó thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang giao thông bền vững và tiếp cận các xu hướng công nghệ toàn cầu.

Đề xuất bãi bỏ tem kiểm định xe “xanh”, chuẩn hóa định nghĩa xe công nghệ mới- Ảnh 3.

Đăng kiểm sắp “mở cửa” cho tổ chức đánh giá độc lập tham gia

Bộ Xây dựng đang đề xuất cho phép sử dụng kết quả đánh giá của các tổ chức độc lập trong hồ sơ cấp phép hoạt động đăng kiểm, nhằm thúc đẩy xã hội hóa, giảm tải cho cơ quan quản lý và rút ngắn thời gian xử lý thủ tục.